Z okazji nadchodzących Świąt Wielkanocnych życzymy wszystkim Pacjentom oraz całemu Personelowi bytomskiej “Jedynki” dużo zdrowia, nadziei i wewnętrznego spokoju. Niech ten czas będzie chwilą wytchnienia i radości, a także okazją do zadbania o siebie i bliskich.

Dyrekcja Szpitala Specjalistycznego nr 1 w Bytomiu

Egzotyczne kierunki, takie jak Zanzibar, Tajlandia czy Indie, cieszą się coraz większą popularnością. Wraz ze wzrostem liczby podróży wzrasta jednak ryzyko zachorowania na choroby tropikalne, w tym malarię. Dr Lucjan Kępa, specjalista chorób zakaźnych ze Szpitala Specjalistycznego nr 1 w Bytomiu radzi, jak się zabezpieczyć.

Malaria – co warto wiedzieć?

Malaria to choroba pasożytnicza przenoszona przez komary. Nie występuje w Polsce, ale w wielu krajach tropikalnych stanowi poważne zagrożenie. Mimo to, temat profilaktyki często jest pomijany. – Biura podróży rzadko informują turystów o ryzyku, a niewielu pacjentów pyta lekarza o zalecenia przed wyjazdem – podkreśla dr Lucjan Kępa z Pododdziału Leczenia  Boreliozy  działającego w ramach Oddziału Chorób Wewnętrznych Szpitala w bytomskiej “Jedynce”.

Objawy i postępowanie

W przypadku wystąpienia gorączki, dreszczy, bólów głowy lub innych niepokojących objawów po powrocie z krajów tropikalnych konieczna jest szybka konsultacja lekarska. – Największy problem to fakt, że pacjenci często nie informują lekarzy o pobycie w rejonach zagrożonych malarią i innymi chorobami tropikalnymi. W efekcie diagnoza jest opóźniona, co może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak na przykład malaria mózgowa – ostrzega dr Kępa.

Czy malaria może pojawić się w Polsce?

Choć malaria naturalnie nie występuje na terenie Polski, znane są przypadki tzw. „malarii lotniskowej”: – Komary mogą dostać się do samolotu i w ten sposób trafić na teren kraju. Choć są to rzadkie przypadki, nie można ich całkowicie wykluczyć – mówi specjalista.

Osoby planujące podróż do krajów, gdzie malaria jest obecna, powinny zgłosić się do lekarza na 4-6 tygodni przed wyjazdem, aby dobrać odpowiednią profilaktykę lekową.

Zasady profilaktyki

Aby zmniejszyć ryzyko zakażenia, zaleca się:

• Konsultację lekarską przed wyjazdem w celu doboru właściwej profilaktyki lekowej.
• Stosowanie środków ochrony przed ukąszeniami komarów, takich jak repelenty i moskitiery.
• Monitorowanie stanu zdrowia po powrocie i zgłoszenie się do lekarza w przypadku wystąpienia niepokojących objawów.

Dr n. farm. Iwona Gubała, farmaceutka i kierowniczka apteki szpitalnej w bytomskiej “Jedynce”, aktywnie rozwija swoją wiedzę i kompetencje w ramach kursu specjalizacyjnego z farmacji klinicznej, realizowanego na Uniwersytecie Medycznym im. Piastów Śląskich we Wrocławiu. Jej zaangażowanie i pasja do nauki już przynoszą efekty – Śląska Izba Aptekarska opublikowała jej artykuł poświęcony aktualnym wyzwaniom w antybiotykoterapii.

– Cieszymy się, że nasi pracownicy nieustannie poszerzają swoje kompetencje, rozwijają się naukowo i dzielą swoją wiedzą z innymi środowiskami medycznymi. To przekłada się bezpośrednio na jakość opieki nad pacjentem – podkreśla Rafał Sołtysek, p.o. Zastępca Dyrektora ds. Lecznictwa Szpitala Specjalistycznego nr 1 w Bytomiu.

Antybiotykooporność – globalny problem naszych czasów

W swojej publikacji dr n. farm. Iwona Gubała zwraca uwagę na jedno z największych zagrożeń zdrowotnych XXI wieku – antybiotykooporność. Bakterie coraz częściej wykazują oporność na standardowo stosowane leki, co znacząco utrudnia leczenie wielu zakażeń.

– Antybiotyki, które jeszcze kilka lat temu skutecznie leczyły poważne infekcje, dziś w wielu przypadkach przestają działać. Na szczęście w ciągu ostatnich 20 lat zaczęło się coś zmieniać – kilkadziesiąt nowych substancji jest obecnie w fazie badań klinicznych – mówi farmaceutka.

Programy i inicjatywy – działamy systemowo

Szpital Specjalistyczny nr 1 w Bytomiu jest aktywnym uczestnikiem Narodowego Programu Ochrony Antybiotyków (NPOA). To ogólnopolska inicjatywa mająca na celu racjonalizację stosowania antybiotyków i ograniczenie oporności drobnoustrojów. W ramach programu placówka ma dostęp do bazy wiedzy, zaleceń terapeutycznych, aktualnych wytycznych i narzędzi wspierających codzienną pracę lekarzy oraz farmaceutów. Program umożliwia również wymianę doświadczeń pomiędzy placówkami medycznymi i dostęp do najnowszych badań w zakresie antybiotykoterapii.

Dodatkowo Szpital Specjalistyczny nr 1 w Bytomiu uczestniczy w pracach Komitetu ds. Kontroli Zakażeń Szpitalnych. Komitet analizuje przypadki zakażeń, wdraża standardy higieny i nadzoruje politykę antybiotykową – wszystko po to, aby pacjenci byli leczeni w warunkach maksymalnie bezpiecznych.

Współpraca lekarzy i farmaceutów – klucz do skutecznego leczenia

Kierowniczka szpitalnej apteki podkreśla również znaczenie współpracy między lekarzami a farmaceutami, która w bytomskiej placówce funkcjonuje na wysokim poziomie. To dzięki tej współpracy możliwe jest dostosowanie antybiotykoterapii do konkretnego pacjenta – zarówno w wersji empirycznej, jak i celowanej. Ta druga forma leczenia opiera się na wynikach antybiogramu i stosowana jest wtedy, gdy standardowa terapia nie przynosi efektów lub w przypadku ciężkich zakażeń szpitalnych.

Współpraca ta ma również istotne znaczenie dla farmakoekonomiki szpitala – dzięki konsultacjom między lekarzem a farmaceutą możliwe jest nie tylko skuteczniejsze leczenie, ale również ograniczenie kosztów związanych z terapią, dzięki indywidualnemu doborowi leków.

Farmaceuta bliżej pacjenta

Dr Gubała zwraca też uwagę na rosnącą rolę farmaceutów w systemie opieki zdrowotnej. Coraz więcej aptek oferuje tzw. pokoje opieki farmaceutycznej, w których pacjenci mogą bezpłatnie porozmawiać z farmaceutą – skonsultować dawkowanie leków, uzyskać porady dotyczące łączenia preparatów czy skutków ubocznych.

Postaw na zdrową dietę – witaminy i minerały (zwłaszcza magnez, żelazo i witamina D) pomogą odzyskać siły;
Zadbaj o regularny ruch – nawet lekka aktywność fizyczna pobudzi organizm do działania;
Wysypiaj się – odpowiednia ilość snu to klucz do regeneracji;
Nawadniaj się – wypijanie min. 1,5–2 litrów wody dziennie pomaga w utrzymaniu dobrej formy;
Znajdź czas na relaks – stres może potęgować zmęczenie, więc nie zapominaj o odpoczynku.

Wniosek złożony przez Szpital Specjalistyczny nr 1 w Bytomiu w naborze Ministerstwa Zdrowia w ramach środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności (KPO) uzyskał pozytywną rekomendację do realizacji.

Po podpisaniu umowy bytomska „Jedynka” otrzyma z Ministerstwa Zdrowia dofinansowanie w wysokości 14 338 896,60 złotych na inwestycję w zakresie opieki długoterminowej i geriatrycznej. Opieka długoterminowa i geriatryczna odgrywa kluczową rolę w systemie ochrony zdrowia, zwłaszcza w kontekście starzejącego się społeczeństwa i rosnącego zapotrzebowania na specjalistyczną opiekę dostosowaną do jego potrzeb.

– Fakt, że w 2024 r. udało się odblokować środki z KPO na ten cel, to ogromny sukces Ministerstwa Zdrowia. Co więcej, udało nam się wynegocjować z Komisją Europejską zmianę charakteru przyznawanych środków finansowych. Środki na inwestycje w opiekę długoterminową i geriatryczną, które pierwotnie były przewidziane jako pożyczki, zostały przekwalifikowane jako granty. Dla mniejszych szpitali powiatowych, które nie miałyby możliwości zaciągania pożyczek z KPO, ma to kluczowe znaczenie. Mogą bowiem skorzystać z bezzwrotnych grantów – podkreśla Minister Zdrowia Izabela Leszczyna.

W ramach przyznanej kwoty zostanie przeprowadzona modernizacja Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego SP ZOZ Szpitala Specjalistycznego Nr 1 w Bytomiu. Cieszymy się z uzyskanego wsparcia i mamy nadzieję na sprawne podpisanie umowy oraz przejście do fazy realizacji inwestycji z korzyścią dla naszego powiatu.

Szczegółowe wyniki konkursu:

https://www.gov.pl/web/zdrowie/wyniki-naboru-na-
objecie-przedsiewziec-wsparciem-w-zakresie-rozwoju-opieki-dlugoterminowej-lub-
geriatrycznej-poprzez-modernizacje-infrastruktury-podmiotow-leczniczych-na-poziomie-
powiatowym-ze-srodkow-kpo-nr-naboru-kpod0708-ip10-00124